Zəfər bir xalqın yaddaşında, Böyük Qayıdış isə gələcəyində yaşayır

Əziz Ələkbərli,

Milli Məclisin deputatı,

Qərbi Azərbaycan İcması

İdarə Heyətinin sədri

Otuz ilə yaxın bir müddətdə Qarabağ adı xalqımızın yaddaşında həm ağrı, həm də ümid kimi yaşadı. Dağıdılmış evlərin, viran qalmış kəndlərin, doğma yurdlarından didərgin düşmüş insanların taleyi bir millətin ortaq dərdinə çevrildi. Uşaqlığını doğma kəndində qoyub gələnlər, ata ocağının tüstüsünü uzaqdan belə görməyə həsrət qalanlar, ömrünün sonuna qədər yurduna qayıtmaq arzusu ilə yaşayanlar vardı. Onlar üçün Qarabağ sadəcə coğrafi məkan deyildi. Qarabağ ata-baba məzarı, nənələrin laylası, bulaqların nəğməsi, uşaqlığın unudulmayan xatirəsi idi. İşğal illəri uzandıqca həsrət böyüyürdü, lakin ümid sönmürdü. Çünki bu xalq öz torpağını da, tarixini də, gələcəyini də unutmamışdı.

Zəfər birdən-birə doğulmadı. O, illərlə görülən işlərin, düşünülmüş qərarların, dövlətçilik iradəsinin və böyük məqsəd ətrafında birləşən xalqın əzminin nəticəsi idi. Prezident, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan iqtisadi və hərbi qüdrətini artırdı, ordusunu müasirləşdirdi, müdafiə sənayesini inkişaf etdirdi, beynəlxalq mövqelərini möhkəmləndirdi. Bu illərdə görülən işlərin hər biri gələcək qələbəyə aparan yolun bir hissəsi idi. Dövlət başçısının qarşıya qoyduğu əsas məqsəd dəyişmirdi: Azərbaycanın ərazi bütövlüyü bərpa olunmalı, işğal altındakı torpaqlar azad edilməli, üçrəngli bayrağımız bütün ərazilərimizdə dalğalanmalı idi.

Azərbaycan uzun illər münaqişənin sülh yolu ilə həllinə çalışdı. Beynəlxalq hüquqa, qəbul edilmiş qətnamələrə və danışıqlar prosesinə istinad etdi. Lakin işğalın davam etməsi, illərlə gözlənilən ədalətin gerçəkləşməməsi göstərirdi ki, Azərbaycanın öz torpaqlarını azad etmək hüququnu həyata keçirməsi üçün güclü orduya və qətiyyətli siyasi iradəyə ehtiyacı var. Cənab İlham Əliyevin rəhbərliyi altında həyata keçirilən siyasətin mühüm istiqamətlərindən biri də məhz bu gücün yaradılması idi. Azərbaycan həm sülhə hazır olduğunu nümayiş etdirir, həm də öz suverenliyini müdafiə etmək imkanlarını artırırdı.

2020-ci il sentyabrın 27-də Vətən müharibəsi başlayanda illərin həsrəti, gözləntisi və inamı bir anda böyük bir iradəyə çevrildi. Cəbhədən gələn ilk qələbə xəbərləri xalqın qəlbində yeni nəfəs yaratdı. Hər azad edilən kənd, hər geri alınan yüksəklik, hər qazanılan döyüş uğuru doğma torpaqlara qayıdışın yaxınlaşdığını xəbər verirdi. Azərbaycan əsgəri döyüş meydanında yalnız silahla vuruşmurdu; o, arxasında dayanan xalqın ümidini, doğma yurda qayıtmaq istəyən insanların arzusunu, şəhidlərin yarımçıq qalmış vəsiyyətini də daşıyırdı.

Bu müharibədə Ali Baş Komandanın rəhbərliyi, ordunun peşəkarlığı və xalqın birliyi vahid bir qüvvəyə çevrildi. Prezident İlham Əliyev müharibə dövründə dünyanın aparıcı media qurumlarına verdiyi müsahibələrlə Azərbaycanın mövqeyini beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırır, ölkəmizə qarşı yönələn informasiya təzyiqlərinə cavab verir, xalqı müntəzəm məlumatlandırırdı. O günlərdə cəbhədə silahlar danışırdısa, diplomatik müstəvidə də Azərbaycanın haqq səsi eşidilirdi. Dövlət başçısının qətiyyətli mövqeyi ilə əsgərimizin döyüş əzmi bir-birini tamamlayır, xalqımızın birliyi isə bütün bu səylərə güc verirdi.

Qırx dörd gün... Təqvim üçün qısa görünən bu müddət bir xalqın taleyində bütöv bir əsrə bərabər tarix yaratdı. Azərbaycan Ordusu şəhər və kəndlərimizi bir-birinin ardınca azad etdi, düşmənin uzun illər qurduğu müdafiə sədlərini yardı. Bu yolun hər addımı şəhidlərimizin qanı, qazilərimizin fədakarlığı, əsgər və zabitlərimizin misilsiz qəhrəmanlığı ilə yazıldı. Onlar bəzən bir addım irəli getmək üçün böyük çətinlikləri dəf etdilər, bəzən yaralı halda yenidən döyüşə qayıtmaq istədilər. Çünki onların gözündə Vətən torpaqdan daha böyük məna daşıyırdı. Vətən ananın duası, övladın gələcəyi, xalqın namusu və dövlətin müstəqilliyi idi.

Bu xəbər Azərbaycan xalqının qəlbində illərlə bağlı qalan qapıları açdı. Qarabağın tacı yenidən öz sahibinə qovuşdu. Sıldırım qayalar, dar cığırlar, qədim qala divarları Azərbaycan əsgərinin qəhrəmanlığının şahidinə çevrildi. Şuşa əməliyyatı hərb tariximizə cəsarətin, məharətin və Vətən sevgisinin parlaq nümunəsi kimi daxil oldu. Həmin gün Prezident İlham Əliyevin xalqa müraciətində səsləndirdiyi “Əziz Şuşa, sən azadsan!” sözləri milyonlarla insanın ürəyindən keçən hisslərin ifadəsi idi. Bu sözlərdə bir şəhərin azadlığı, bir xalqın qüruru, şəhidlərimizin xatirəsi və gələcək nəsillərə ötürüləcək tarixi həqiqət yaşayırdı.

Şuşanın azad edilməsi müharibənin taleyini dəyişən həlledici hadisə oldu. Noyabrın 10-da hərbi əməliyyatların dayandırılması ilə nəticələnən üçtərəfli Bəyanatdan sonra Ağdam, Kəlbəcər və Laçın rayonları da Azərbaycana qaytarıldı. Lakin dövlətimizin qarşısında daha bir tarixi vəzifə dayanırdı: suverenliyimizi bütün ərazilərimizdə tam təmin etmək. 2023-cü il sentyabrın 19–20-də keçirilən lokal xarakterli antiterror tədbirləri nəticəsində bu məqsədə də nail olundu. Oktyabrın 15-də Xankəndidə Azərbaycan Bayrağının qaldırılması dövlət suverenliyimizin bərpasının rəmzi hadisəsinə çevrildi.

Ancaq Zəfərin həqiqi mənası yalnız azad edilmiş torpaqlarda deyil, həmin torpaqlara qayıdan həyatdadır. Müharibədən sonra qarşıda böyük quruculuq vəzifələri dayanırdı. İllərlə dağıdılmış şəhərlər yenidən qurulmalı, kəndlər dirçəldilməli, yollar çəkilməli, məktəblər, xəstəxanalar, yaşayış evləri tikilməli idi. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Qarabağda və Şərqi Zəngəzurda genişmiqyaslı bərpa işlərinə başlanıldı. Böyük Qayıdış proqramı çərçivəsində ailələr doğma yurdlarına köçürülür, yeni yaşayış məntəqələrində həyat canlanır, iqtisadi və sosial infrastruktur formalaşdırılır. Bir vaxtlar həsrətlə xatırlanan kəndlərdə indi uşaqların səsi eşidilir, evlərin işıqları yanır, həyətlərdə yenidən həyat başlayır.

Zəfərin əbədiləşdirilməsi də bu tarixi yaddaşın qorunmasının mühüm hissəsidir. Bakıda Zəfər parkının yaradılması, Vətən müharibəsi memorial kompleksi və Zəfər muzeyi ilə bağlı həyata keçirilən işlər şəhidlərimizin qəhrəmanlığının gələcək nəsillərə çatdırılmasına xidmət edir. Çünki xalq öz qəhrəmanlarını unutmadıqca, onların uğrunda can verdiyi dəyərləri qoruduqca yaşayır və güclənir. Şəhidlərimizin adı bizim üçün sadəcə xatirə deyil, azadlığın qiymətini göstərən müqəddəs əmanətdir.

8 Noyabr Azərbaycanın alnına yazılmış qürur günüdür. Bu tarix Prezident, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən dövlət siyasətinin, Azərbaycan Ordusunun qəhrəmanlığının, şəhidlərimizin müqəddəs fədakarlığının və xalqımızın sarsılmaz birliyinin nəticəsi kimi yaşayacaq. Bu Zəfər bir nəslin deyil, bütün Azərbaycan xalqının qələbəsidir. Onun mənası yalnız keçmişdə qazanılan uğurla bitmir; Qarabağda qurulan hər yeni evdə, açılan hər məktəbdə, doğma yurduna dönən hər ailənin sevincində yenidən yaşayır.

Zaman keçəcək, müharibənin şahidi olan nəsillər öz xatirələrini gələcək nəsillərə danışacaqlar. Uşaqlarımız Şuşanın azad edildiyi günü, üçrəngli bayrağımızın yenidən Qarabağ səmasında dalğalandığı anları tarix kitablarından oxuyacaqlar. Onda da bu həqiqət dəyişməyəcək: Azərbaycan öz iradəsinə söykənərək torpaqlarını azad etdi, dövlət suverenliyini bərpa etdi və doğma yurdlarında yeni həyat qurmağa başladı.